terug

Datça

27 mei 2001

Na 6 weken verblijf nu in Turkije begin ik maar eens mijn ervaringen op te tekenen. Gisteren ben ik hier in Datça aangekomen – een gouden tip van maarten en nathalie van 8 jaar geleden – het uiterste zuıdwest-puntje van turkije waar een eeuwige frisse wind waait – dat is werkelijk heerlijk vergeleken bij gazipasa – ‘Domuz Bükü’ het aanbevolen domein aan een afgelegen strandje alleen te bereiken met de boot is jammer genoeg nog gesloten – het is nog te vroeg in het seizoen – maar ik ga naar het naastgelegen dorp Mesudiye.

Maar eerst over mijn huis

De tijd in gazipasa is voornamelijk besteed aan herstel- en nieuwe werkzaamheden aan het huis – iedere keer weer neem ik me ernstig voor om eerst eens helemaal niets te doen en alleen maar in de zon te liggen – en dat lukt nooit – je komt aan en ziet dan als eerste dat het weggetje naar beneden naar het huis spoorloos is verdwenen – de weg is opengebroken geweest i.v.m. de aanleg van rioleringsbuizen – de opzijgeschoven aarde heeft mijn weggetje geheel bedolven – wat blijft erover: zo’n puinhellinkje van 3 meter steil naar beneden – voor turken is dat nog niet zo’n probleem heb ik vaak kunnen zien – zelfs op slippers springen ze als sierlijke geitjes naar beneden – mij lukt dat niet – dus werk aan de winkel – maar in huis blijkt de telefoon niet te werken –
Met andere woorden: een leuke opdracht om een verblijf hier te beginnen: hoe doorbreek ik mijn isolement – daarvoor heb je ‘ usta’s ‘ (= werkers, arbeiders) nodig – veel tijd gaat op aan heen en weer gepraat met deze en gene. İn nederland kom ik toch nooit bij betonwerkers etc. maar hier dus wel – ik laat me voorlichten (en bedenk daarbij dat ik niets van techniek snap en dan nog in het turks) hoe ik het beste mijn ‘ontsluitingsprobleem’- kan oplossen – als ondertussen een enorme wolkbreuk me ook nog laat zien hoe hier het water langs de hellingen naar beneden stort en aardeverschuivingen veroorzaakt, besluit ik tot een rigoreuze oplossing – twee betonnen damwanden van 3 meter diep zal mij voortaan beschermen en de nieuw ontstane ruimte tussenin wordt op termijn mijn garage – een soort inpoldering zal ik maar zeggen – je bent een hollander of niet.
En ondertussen blijkt mijn huis nu in het tijdsvak aangeland te zijn waarin voortdurend vervanging van onderdelen nodig is, een beetje sneller overigens dan in nederland – achter elkaar blijken allerlei kranen kapot te zijn – ik was dus echt aan vakantie toe dus de vrouwenreis van zuhal op 19 mei kwam me dus ook erg goed uit.

De reis

Veertig vrouwen in een bus en dan een hele nacht doorhalen – vertrek s’avonds 6.00, aankomst in Bursa om 8.00 – ik ben gebroken en niks interesseert me behalve een bed – de volgende dag is de reisdepressie weer opgeklaard en blijk ik Bursa toch een leuke stad te vinden – een prachtige oude Han waarin winkels met zijde – vooral veel zijden hoofddoeken maar ook zijde aan de rol.- is mooi.
Dan İstanbul en ook al zie ik alles nu voor 3e keer, het blijft leuk – boodschappen doen in de Çarsı Kapallı (overdekte Stad) – ik probeer het even om samen met een aantal anderen me door de nauwe straatjes te wringen maar als er eindeloos afgedongen wordt op kanten randjes die je volgens mij ook zo in Gazipasa kan kopen, slaat bij mij een geirriteerdheid toe die je vaak ziet bij mannen als ze hun winkelende echtgenoot moeten begeleiden – hier wordt ik gek van en ik besluit als gewoonlijk alleen op pad te gaan – naar de boekenmarkt o.a. en zomaar wat rondzwerven – altijd raak ik de weg kwijt maar als je maar naar beneden blijft doorlopen, spoel je wel ergens aan waar je het weer herkent – gelukkig: een terrasje en daar zie ik hoe 3 turkse in holland opgegroeide meisjes op voortvarende wijze 2 heren op leeftijd proberen te versieren – meestal zijn het de turkse jongens die dit spel spelen maar dit loog er ook niet om – de heren durven uiteindelijk niet maar voelen zich toch heel gevleid met deze jeugdige aandacht. Wat was nou toch hun tactiek, vroeg ik me later af – konstant de aandacht vast houden – eentje deed dat geniaal – ze zorgde ervoor aan het woord te blijven en iedere zin opnieuw zorgde ervoor dat de 2 heren toch weer uitgedaagd werden daarop te reageren – ze liet hen geen minuut pauzeren – een soort web werd om hun heen gespannen waar ze nauwelijks meer uit konden – eerst al aan hetzelfde tafeltje, toen samen op de foto totdat een van de heren nog iets moest pakken van de andere tafel – even afstand waardoor de betovering werd verboken – je zag hem denken: kom nu wordt het tijd om te gaan.

Blauwe Moskee

Door naar Edirne vlakbij de grens met Griekenland en Bulgarije – een prachtige moskee – volgende dag naar Canakkale – een uitgestrekt gebied met beelden – over de grote oorlog, zeiden ze maar welke dan eigenlijk, vroeg ik – de plek waar in 1915 de turkse vrijheidsoorlog begon, begeep ik eindelijk – een soort Mekka van de turkse onafhankelijkheid – alhoewel ik me het belang voor hen kan voorstellen ga ik me op dat moment toch heel nederlands, heel europees voelen – ik houd al niet zo van de z.g. ‘Waalsdorpervlaktes’ maar hun duidelijke geemotioneerd over de wel 250.000 doden in 1915, gesymboliseerd in een monument opgebouwd met 250.000 grote stenen, maakt de afstand nog groter – ik probeer me een monument voor te stellen voor alle slachtoffers van de 2e wereldoorlog – daar kan je heel İstanbul van bouwen – ik heb ook nog nooit een turk ontmoet die iets snapt van de 2e wereldoorlog, de holocaust en alle gevolgen en gevoeligheden vandien. – het is letterlijk aan hun deur voorbij gegaan – het hele terrein van Canakkale staat vol met gedenkpalen en bronzen soldaten, een kunstvorm die erg doet denken aan het realisme van de communistische periode in Rusland en China – een oorlogs-Efteling noem ik het maar – gelukkig krijg ik hoofdpijn en kan ik zonder verdere uitleg achter in de bus blijven liggen.

Maar s’avonds gaan we uit en dat is weer helemaal fantastisch – na het eten naar een danstent met livemuziek – 40 vrouwen waarvan toch een groot aantal gehoofddoekt en op leeftijd – als we binnenkomen wordt net de laatste CD van Davut ‘Nurcanım’ gedraaid – muziek uit het Zwarte Zeegebied – een stuwend snel ritme – DE House-muziek van Turkije en binnen de kortste tijd is de zaal veranderd in een uitzinnig dansende menigte waar een aerobic-les minnetjes bij afsteekt.

Bergamo

Nog een halve dag waarin we via Troje naar Bergamo zwieren langs een prachtige kust – Aan Troje vind ik niet veel aan – een file met veel toeristen langs een stom houten paard en veel stenen – Bergamo is een groot grotendeels verwoest antieke nederzetting maar is door zijn ligging interessant.
En hier scheidden onze wegen – de groep gaat terug en zal ergens midden in de nacht in Gazipasa aankomen – ik reis alleen door naar Kuşadası om Efes te bezoeken en ben reuze blij dat ik die dag maar 8 uur in de bus hoef te zitten.

Efes is erg de moeite waard maar een toeristische plaats zoals Kuşadası heb ik in een dag wel bekeken – als ik in Datça en het nabijgelegen dorp Mesudiye aankom voel ik me weer helemaal thuis – alhoewel de huisjes in het dorp er anders , ‘grieks’ uitzien – wit met blauwe deuren en ramen – een enkeling probeert een kleurtje zoals je verder in heel turkije kunt zien maar dat vinden ze maar ‘koerdisch’ d.w.z. gek, anders, niet zoals het hoort, vies vul maar in – ik moet zeggen dat ik tijdens mijn lange busreizen met genoegen kijk naar al die kleurtjes – Turkije bekent echt kleur – de meest fantastiche combinaties zie je – diep vurig rood naast een stralende abrikooskleur – ik zag zelfs een kleine moskee waar de fel turquoise kleur van afspatte- de schilders onder jullie zullen zeker mijn enthousiasme begrijpen.
Maar goed – Mesudiye – fantastisch – als het me in Gazipasa af en toe opbreekt met de usta’s ga ik gewoon op vakantie naar Mesudiye om bij te komen –